प्रतिनिधी :दरिकांत कोळेकर .
वृत्तसेवा :पूर्वी ब्रिटिश सरकारने अनेक देशातील प्रांतात आपले वर्चस्व साधतं देश काबील करत असत. पण असा एक देश आहे की जो कधी ही कोणत्याही ब्रिटिश असो वा इंग्रज यांनी या देशावर गजवू शकले नाहीत तो देश म्हणजे नेपाळ देश, कधीही परकीय सत्तेचा गुलाम किंवा वसाहत बनला नसल्यामुळे तिथे स्वातंत्र्य दिन साजरा केला जात नाही, मुख्य कारण म्हणजे परकीय गुलामगिरी नाही: नेपाळ हा दक्षिण आशियातील सर्वात जुना सार्वभौम देश आहे. या देशावर कधीही कोणत्याही परकीय शक्तीने किंवा देशाने राज्य केलेले नाही.स्वातंत्र्याची तारीख नाही: वसाहतवादी राजवटीपासून मुक्त झाल्याची कोणतीही ऐतिहासिक तारीख नेपाळच्या इतिहासात नाही.
त्यामुळे तिथे स्वातंत्र्य दिनाचा प्रश्नच येत नाही.भौगोलिक आणि धोरणात्मक संरक्षण: नेपाळचे डोंगराळ आणि हिमालयीन भौगोलिक स्थान अतिशय कठीण आहे. यामुळे परकीय शत्रूंना तिथे सहजपणे आक्रमण करणे कठीण झाले. गोर्खा योद्ध्यांच्या शौर्यामुळे ब्रिटिशांसोबत झालेल्या युद्धानंतरही नेपाळने आपले स्वातंत्र्य कायम राखले.इतर राष्ट्रीय सणजरी स्वातंत्र्य दिन नसला, तरी नेपाळमध्ये इतर राष्ट्रीय दिवस साजरे केले जातात:संविधान दिन: दरवर्षी २० सप्टेंबर रोजी हा दिवस साजरा केला जातो.प्रजासत्ताक दिन: २८ मे रोजी नेपाळमध्ये राजेशाही संपून प्रजासत्ताक स्थापना झाल्याची आठवण म्हणून हा दिवस पाळला जातो.नेपाळमध्ये स्वातंत्र्य दिन का साजरा केला जात नाही,
नेपाळ हा दक्षिण आशियातील हिमालय पर्वतमालेच्या कुशीत वसलेला एक भूपरिवेष्टित देश आहे.भौगोलिक स्थान आणि सीमास्थान: हा देश आशिया महाखंडात भारत आणि चीन (तिब्बत) या दोन मोठ्या देशांच्या मध्ये स्थित आहे.अक्षांश व रेखांश: नेपाळ अंदाजे २६° २२’ उत्तर ते ३०° २७’ उत्तर अक्षांश आणि ८०° ४’ पूर्व ते ८८° १२’ पूर्व रेखांश दरम्यान पसरलेला आहे.सीमा: नेपाळच्या उत्तरेला चीनचा तिब्बत स्वायत्त प्रदेश आहे आणि पूर्व, पश्चिम व दक्षिण तीन बाजूंना भारताची सीमा लागलेली आहे.क्षेत्रफळ: नेपाळचे एकूण क्षेत्रफळ सुमारे १,४७,५१६ चौरस किलोमीटर आहे.प्राकृतिक विभाग (भूप्रदेश)नेपाळच्या धरातलाचे प्रामुख्याने तीन नैसर्गिक भागांमध्ये वर्गीकरण केले जाते:तराई क्षेत्र (दक्षिण भाग): हा सखल, सपाट आणि अत्यंत उपजाऊ जमिनीचा प्रदेश आहे. हा भारताच्या सीमेला लागून असून येथे शेती मोठ्या प्रमाणावर होते आणि दाट वने आढळतात.पहाडी क्षेत्र (मध्य भाग): हा भाग तराईच्या उत्तरेस आणि हिमालयीन क्षेत्राच्या मधोमध पसरलेला आहे. यात महाभारत व चुरे पर्वतश्रेणी येतात. नेपाळची राजधानी काठमांडू ही याच भागात एका सुंदर खोऱ्यात वसलेली आहे.हिमालयीन क्षेत्र (उत्तर भाग): हा नेपाळचा सर्वात उंच आणि उत्तरकडील पर्वतीय प्रदेश आहे. जगातील सर्वोच्च शिखर माउंट एव्हरेस्ट (८,८४८ मीटर) याच नेपाळ-तिब्बत सीमेवर स्थित आहे. जगातील सर्वाधिक उंच ८,००० मीटर पेक्षा जास्त उंचीच्या शिखरांपैकी अनेक शिखरे येथे आहेत.
नेपाळ देशातील पारंपरिक लोकजीवन प्रामुख्याने शेती, निसर्ग आणि प्राचीन धार्मिक संस्कृतीवर आधारित आहे.शेती आणि ग्रामीण जीवननेपाळमधील ग्रामीण भागातील लोकांचा मुख्य व्यवसाय शेती आहे.सकाळच्या सूर्योदयापासूनच गावकऱ्यांच्या दिवसाची सुरुवात होते.लोक गाई, म्हशी आणि शेळ्या-मेंढ्या पाळतात.डोंगराळ भागात टेरेस फार्मिंग (पायाऱ्यांच्या शेतात भात, गहू, मका) केली जाते.सण आणि उत्सवनेपाळमध्ये वर्षभर अनेक सण आनंदाने साजरे केले जातात.दशैन (दुर्गापूजा) हा तिथला सर्वात मोठा आणि पंधरा दिवस चालणारा सण आहे.तिहार (दिवाळी) हा सण दिव्यांनी घरे सजावून आणि प्राण्यांची पूजा करून साजरा केला जातो.खानपान आणि वेशभूषाइथल्या आहारात प्रामुख्याने भात, डाळ आणि स्थानिक भाज्यांचा समावेश असतो.थंड हवामानामुळे लोक पारंपरिक उबदार लोकरीचे कपडे आणि वेगवेगळ्या वांशिक शैलीचे पोशाख परिधान करतात.कला, संगीत आणि धर्मनेपाळमध्ये हिंदू आणि बौद्ध धर्माचा प्रभाव फार खोलवर आहे.सारंगी हे पारंपरिक तार वाद्य तिथले गंधर्व लोक वाजवतात.लग्नसमारंभ आणि सणांमध्ये विविध पारंपरिक लोकनृत्ये केली जातात.










