डॉ. श्री नानासाहेब धर्माधिकारी प्रतिष्ठानचा पुढाकार; हजारो किलो निर्माल्यापासून सेंद्रिय खतनिर्मितीचा उपक्रम
कळंबोली प्रतिनिधी | : गणेश विसर्जनादरम्यान जलप्रदूषण रोखण्याबरोबरच परिसराची स्वच्छता राखण्यासाठी सामाजिक बांधिलकी जपत डॉ. श्री नानासाहेब धर्माधिकारी प्रतिष्ठान, रेवदंडा यांच्या वतीने पनवेल महानगरपालिका हद्दीतील कळंबोली-रोडपाली व कामोठे येथील विसर्जन घाटांवर भव्य ‘निर्माल्य संकलन अभियान’ राबविण्यात आले. तीर्थरूप पद्मश्री, महाराष्ट्र भूषण आदरणीय डॉ. श्री. आप्पासाहेब धर्माधिकारी आणि तीर्थरूप रायगड भूषण डॉ. श्री. सचिनदादा धर्माधिकारी यांच्या मार्गदर्शनाखाली हा उपक्रम शिस्तबद्ध पद्धतीने पार पडला.
गणेश विसर्जनाच्या वेळी भाविकांकडून फूल, हार तसेच विविध पूजासाहित्य जलाशयांमध्ये विसर्जित केले जाते. त्यामुळे जलप्रदूषणाची समस्या निर्माण होण्याची शक्यता असते. ही बाब लक्षात घेऊन प्रतिष्ठानच्या श्री सदस्यांनी कळंबोली-रोडपाली परिसरातील विसर्जन तलावाजवळ निर्माल्य संकलन केंद्रे उभारली होती.
विसर्जनाच्या दिवशी दुपारपासूनच श्री सदस्य हातात ग्लोव्हज व गोण्या घेऊन विसर्जनस्थळी तैनात होते. गणेशभक्तांनी निर्माल्य पाण्यात न टाकता संकलन केंद्रांमध्ये जमा करावे, असे आवाहन करण्यात आले. या आवाहनाला नागरिक आणि गणेशभक्तांकडून उत्स्फूर्त प्रतिसाद मिळाला.
संकलित निर्माल्याचे शास्त्रोक्त वर्गीकरण
संकलित निर्माल्यामधून प्लास्टिक, थर्माकोल तसेच इतर न कुजणारा कचरा वेगळा करण्यात आला. त्यानंतर नैसर्गिक फुलांचे निर्माल्य स्वतंत्रपणे संकलित करण्यात आले. संकलित करण्यात आलेल्या हजारो किलो निर्माल्याची योग्य पद्धतीने विल्हेवाट लावण्याऐवजी त्यापासून सेंद्रिय खत अर्थात ऑरगॅनिक कम्पोस्ट तयार करण्यात येणार आहे.
तयार होणाऱ्या या सेंद्रिय खताचा वापर प्रतिष्ठानच्या वतीने फणसवाडी-वलप येथे करण्यात आलेल्या वृक्षारोपणासह विविध सामाजिक वृक्षारोपण मोहिमांमध्ये लावण्यात आलेल्या झाडांसाठी करण्यात येणार आहे. त्यामुळे गणेशोत्सवातील निर्माल्याचे रूपांतर पर्यावरण संवर्धनासाठी उपयुक्त साधनात होणार आहे.
या पर्यावरणपूरक उपक्रमामुळे पनवेल महानगरपालिका तसेच स्थानिक प्रशासनावरील कचरा व्यवस्थापनाचा ताण कमी होण्यासही मदत झाली. जलप्रदूषण रोखण्यासोबतच स्वच्छता आणि पर्यावरण संवर्धनाचा संदेश देणाऱ्या या उपक्रमाचे स्थानिक प्रशासन, लोकप्रतिनिधी तसेच गणेशभक्तांकडून कौतुक करण्यात आले. प्रतिष्ठानच्या सर्व श्री सदस्यांचे या सामाजिक व पर्यावरणपूरक कार्यासाठी विशेष आभार व्यक्त करण्यात आले.
