उमरखेड तालुक्यात गावोगावी रोजगाराचा प्रश्न गंभीर; शेतकरी आणि शेतमजूर कुटुंबांवर आर्थिक संकट
उमरखेड प्रतिनिधी
उमरखेड : तालुक्यातील ग्रामीण भागात दुष्काळी परिस्थिती, पावसाची अनिश्चितता आणि शेतीतील घटते उत्पन्न यामुळे शेतकरी व शेतमजूर कुटुंबांसमोर आर्थिक संकट उभे राहिले आहे. शेतीवर अवलंबून असलेल्या अनेक कुटुंबांना उदरनिर्वाहासाठी संघर्ष करावा लागत असून, रोजगाराच्या शोधात पुणे आणि मुंबईसह मोठ्या शहरांकडे स्थलांतर करण्याची वेळ त्यांच्यावर येत आहे.
उमरखेड तालुक्यातील अनेक गावांमध्ये शेती हेच उत्पन्नाचे प्रमुख साधन आहे. मात्र, पावसाच्या लहरीपणामुळे पिकांच्या उत्पादनावर परिणाम होत असून शेतातील कामांचे प्रमाणही कमी झाले आहे. परिणामी, शेतमजुरांना नियमित रोजगार मिळणे कठीण झाले आहे. हाताला काम नसल्याने कुटुंबाचा उदरनिर्वाह, मुलांचे शिक्षण, आरोग्यावरील खर्च आणि दैनंदिन गरजा भागविण्याचा प्रश्न गंभीर बनला आहे.
गावोगावी रोजगाराचा प्रश्न गंभीर
ग्रामीण भागात स्थानिक पातळीवर पुरेसा रोजगार उपलब्ध नसल्याने अनेक मजूर कुटुंबे शहरांकडे धाव घेत आहेत. बांधकाम क्षेत्र, औद्योगिक वसाहती, हॉटेल व्यवसाय आणि इतर असंघटित क्षेत्रांत काम मिळेल, या आशेने तरुणांसह संपूर्ण कुटुंबे स्थलांतर करीत आहेत. मात्र, शहरांमध्ये गेल्यानंतरही अनिश्चित रोजगार, वाढता खर्च आणि राहण्याच्या अडचणींचा सामना करावा लागत आहे.
मुलांच्या शिक्षणावरही परिणाम होण्याची भीती
रोजगारासाठी होणाऱ्या स्थलांतरामुळे अनेक कुटुंबांतील मुलांच्या शिक्षणात खंड पडण्याची भीती निर्माण झाली आहे. पालकांना कामाच्या शोधात गाव सोडावे लागत असल्याने मुलांचे शिक्षण आणि त्यांच्या भवितव्याचा प्रश्नही ऐरणीवर आला आहे. ग्रामीण भागातच पुरेशा रोजगाराच्या संधी उपलब्ध झाल्यास स्थलांतराचे प्रमाण कमी होण्यास मदत होऊ शकते.
रोजगाराच्या संधी निर्माण करण्याची गरज
उमरखेड तालुक्यातील ग्रामीण भागात रोजगार हमीच्या कामांना गती देणे, जलसंधारणाची कामे वाढविणे, लघुउद्योगांना प्रोत्साहन देणे आणि शेतमजुरांना नियमित काम उपलब्ध करून देणे आवश्यक आहे. त्याचबरोबर पात्र कुटुंबांपर्यंत शासकीय योजनांचा लाभ पोहोचविण्यावरही भर देण्याची गरज आहे.
दुष्काळाचा प्रश्न आता केवळ शेतीपुरता मर्यादित राहिलेला नसून त्याचे परिणाम ग्रामीण अर्थव्यवस्था, रोजगार आणि मुलांच्या शिक्षणावरही होत आहेत. त्यामुळे उमरखेड तालुक्यातील शेतकरी व शेतमजूर कुटुंबांना दिलासा देण्यासाठी आणि गावातच रोजगाराच्या संधी उपलब्ध करून देण्यासाठी प्रशासनाने ठोस पावले उचलण्याची गरज आहे.
