आदिवासी अस्मिता, स्वाभिमान आणि क्रांतीच्या विचारांचे स्मरण; मुख्याध्यापिका आर. आर. आहिरे यांच्या हस्ते प्रतिमापूजन
रामेश्वर, ता. देवळा | दि. १५ नोव्हेंबर २०२६
महाराष्ट्र राज्य आदिवासी विकास विभाग संचलित शासकीय माध्यमिक आश्रमशाळा, रामेश्वर, ता. देवळा, जि. नाशिक येथे आदिवासी अस्मिता, स्वाभिमान आणि क्रांतीचे प्रेरणास्रोत जननायक भगवान बिरसा मुंडा यांची जयंती उत्साहात आणि आदरपूर्ण वातावरणात साजरी करण्यात आली.
कार्यक्रमाच्या प्रारंभी शाळेच्या मुख्याध्यापिका श्रीमती आर. आर. आहिरे यांच्या हस्ते भगवान बिरसा मुंडा यांच्या प्रतिमेचे पूजन करून पुष्पहार अर्पण करण्यात आला. यावेळी उपस्थित शिक्षक, शिक्षिका आणि शिक्षकेतर कर्मचाऱ्यांनी प्रतिमेला अभिवादन करून त्यांच्या महान कार्याचे स्मरण केले.
भगवान बिरसा मुंडा यांचा जन्म १५ नोव्हेंबर १८७५ रोजी झारखंडमधील उलिहातू येथे झाला. ब्रिटिशांच्या जुलमी राजवटीविरुद्ध तसेच अन्याय आणि शोषणाविरुद्ध त्यांनी आदिवासी समाजाला संघटित करून संघर्षाचा एल्गार पुकारला. जल, जंगल आणि जमीन या आदिवासींच्या हक्कांसाठी त्यांनी दिलेला लढा भारतीय स्वातंत्र्यलढ्याच्या इतिहासात महत्त्वपूर्ण मानला जातो.
‘उलगुलान’ अर्थात महान क्रांतीच्या माध्यमातून त्यांनी आदिवासी समाजात स्वाभिमान, एकता आणि अन्यायाविरुद्ध लढण्याची चेतना निर्माण केली. अल्पायुष्यातच त्यांनी आपल्या असामान्य नेतृत्वाने आणि क्रांतिकारी विचारांनी समाजाला नवी दिशा दिली. वयाच्या अवघ्या २५व्या वर्षी त्यांचे निधन झाले; मात्र त्यांचे विचार आणि संघर्ष आजही प्रेरणादायी आहेत.
त्यांच्या अतुलनीय कार्यामुळे त्यांना ‘धरती आबा’ आणि ‘जननायक’ म्हणून गौरवले जाते. त्यांची जयंती देशभरात ‘जनजातीय गौरव दिन’ म्हणून साजरी केली जाते.
भगवान बिरसा मुंडा यांचे जीवन अन्यायाविरुद्ध लढण्याची, स्वतःच्या संस्कृतीचे जतन करण्याची आणि स्वाभिमानाने जगण्याची प्रेरणा देते. त्यांच्या विचारांचा वारसा नव्या पिढीपर्यंत पोहोचवणे हीच त्यांना खरी आदरांजली ठरेल, असा संदेश या जयंती सोहळ्यातून देण्यात आला.
आदिवासी अस्मितेचे प्रतीक आणि क्रांतीची ज्योत पेटवणारे जननायक भगवान बिरसा मुंडा यांना जयंतीनिमित्त विनम्र अभिवादन!
