१९८३ मधील भिवंडी तालुक्यातील कत्तलखाना विरोधी आंदोलनात चार आंदोलक हुतात्मा; शांताराम म्हात्रे, लक्ष्मण म्हात्रे, चंदन मुकने आणि सिद्धोधर चन्ने यांना विनम्र अभिवादन
कल्याण | प्रतिनिधी :
आपली माती, शेती, पर्यावरण आणि संस्कृतीचे रक्षण करण्यासाठी भूमिपुत्रांनी दिलेले बलिदान इतिहासात कायम स्मरणात राहणारे आहे. १९८३ मध्ये भिवंडी तालुक्यातील सांधवे परिसरात प्रस्तावित कत्तलखाना प्रकल्पाविरोधात झालेल्या आंदोलनात चार स्थानिक आंदोलकांना प्राण गमवावे लागले. या चारही भूमिपुत्रांच्या त्यागाचे स्मरण करत त्यांना विनम्र अभिवादन करण्यात येत आहे.
कत्तलखाना प्रकल्पाविरोधात उभारला लढा
१९८० च्या दशकाच्या सुरुवातीला भिवंडी तालुक्यातील ग्रामीण भागात मोठ्या प्रमाणावर कत्तलखाना उभारण्याचा प्रस्ताव पुढे आला होता. या प्रकल्पामुळे परिसरातील शेती, पर्यावरण आणि धार्मिक-सांस्कृतिक भावना प्रभावित होतील, अशी भूमिका स्थानिक शेतकरी, ग्रामस्थ आणि विविध सामाजिक संघटनांनी घेतली. त्यामुळे या प्रकल्पाला तीव्र विरोध करण्यात आला.
१९८३ मध्ये या आंदोलनाला तीव्र स्वरूप प्राप्त झाले. संतप्त आंदोलकांनी प्रस्तावित प्रकल्पाचे बांधकाम उद्ध्वस्त केले. त्यानंतर परिस्थिती नियंत्रणात आणण्यासाठी पोलिसांनी केलेल्या गोळीबारात चार स्थानिक आंदोलकांचा मृत्यू झाला. या घटनेने परिसरात शोककळा पसरली आणि आंदोलनाचे पडसाद राज्यभर उमटले.
चार भूमिपुत्रांचे बलिदान
या आंदोलनात प्राणार्पण केलेल्या चार हुतात्म्यांची नावे पुढीलप्रमाणे :
१. शांताराम म्हात्रे
२. लक्ष्मण म्हात्रे
३. चंदन मुकने
४. सिद्धोधर चन्ने
या चारही भूमिपुत्रांनी आपल्या मातीसाठी, शेतीसाठी आणि संस्कृतीच्या रक्षणासाठी सर्वोच्च बलिदान दिले. त्यांच्या त्यागामुळे या आंदोलनाला ऐतिहासिक महत्त्व प्राप्त झाले.
त्यागाची स्मृती आजही जिवंत
या आंदोलनानंतर निर्माण झालेल्या जनक्षोभाच्या पार्श्वभूमीवर प्रस्तावित कत्तलखाना प्रकल्प रद्द करण्यात आल्याचा उल्लेख स्थानिक इतिहासात केला जातो. या चारही हुतात्म्यांच्या स्मृती आजही स्थानिक ग्रामस्थ आणि विविध संघटनांच्या मनात जिवंत आहेत. दरवर्षी त्यांच्या स्मरणार्थ अभिवादन आणि श्रद्धांजलीचे कार्यक्रम आयोजित केले जातात.
भूमिपुत्रांनी आपल्या हक्कांसाठी आणि परिसराच्या रक्षणासाठी केलेला संघर्ष नव्या पिढीसाठी प्रेरणादायी ठरणारा आहे. त्यांच्या बलिदानाची आठवण जपणे आणि त्यांचा इतिहास पुढील पिढीपर्यंत पोहोचवणे ही समाजाची जबाबदारी आहे.
१९८३ च्या कत्तलखाना विरोधी आंदोलनातील चारही हुतात्म्यांना विनम्र अभिवादन!










