पत्रकार कैलासराजे घरत खारपाडा पेण. हिंदवी स्वराज्याची राजधानी किल्ले रायगड: इतिहास आपला अभिमान, स्वच्छता आपले कर्तव्य! जय शिवराय! जय शंभूराजे!! जय जिजाऊ !!!
महाराष्ट्र ही संतांची आणि शूरवीरांची भूमी आहे. या भूमीला छत्रपती शिवाजी जी महाराजांच्या पराक्रमाचा आणि जाज्वल्य इतिहासाचा वारसा लाभला आहे. महाराष्ट्रातील गडकिल्ले हे केवळ दगड-धोंड्यांचे उभे राहिलेले तट नसून, ते आपल्या स्वाभिमानाचे आणि अस्मितेचे जिवंत साक्षीदार आहेत. यातच सर्वोच्च स्थानी येतो तो म्हणजे.
‘किल्ले रायगड’—हिंदवी स्वराज्याची राजधानी! आजही जेव्हा आपण हिंदवी स्वराज्याची राजधानी रायगडावर पाऊल ठेवतो, तेव्हा तिथली माती महाराजांच्या आणि मावळ्यांच्या पराक्रमाची साक्ष देते. शिवछत्रपतींच्या सिंहासनाचा तो परिसर, मेघडंबरी, आणि तिथली भव्यता पाहून प्रत्येक शिवभक्ताचे हृदय अभिमानाने भरून येते. पण आज एका महत्त्वाच्या गोष्टीवर विचार करण्याची वेळ आली आहे. “रायगडावर पाऊल ठेवा, पण कचरा टाकायचा नाही!”
आपण जेव्हा गडावर जातो, तेव्हा आपण तिथे फिरायला जाणारे ‘पर्यटक’ नसतो, तर नतमस्तक व्हायला जाणारे ‘यात्रेकरू’ असतो. परंतु, दुर्दैवाने काही ठिकाणी गडावर प्लास्टिकच्या बाटल्या, खाण्याचे वेष्टन (रॅपर्स) आणि कचरा विखुरलेला दिसतो. ज्या मातीसाठी हजारो मावळ्यांनी आपले रक्त सांडले, ती माती प्लास्टिक आणि कचऱ्याने दूषित करणे हा एकप्रकारे आपल्या इतिहासाचा अवमान आहे.
“रायगडावर पाऊल ठेवा, पण कचरा नाही. स्वच्छता ही खरी शिवभक्ती आहे!”
स्वच्छता हीच खरी शिवभक्ती!.
महाराजांना केवळ “जय भवानी, जय शिवराय” च्या घोषणा देऊन किंवा सोशल मीडियावर फोटो टाकून मानवंदना देणे पुरसे नाही. जर आपण स्वतःला शिवभक्त म्हणवून घेतो, तर गडांचे पावित्र्य राखणे ही आपली नैतिक जबाबदारी आहे. प्लास्टिकला नकार द्या: गडावर जाताना प्लास्टिकच्या वस्तूंचा वापर कटाक्षाने टाळा किंवा वापरल्यास त्या वस्तू स्वतःसोबत परत खाली घेऊन या. कचराकुंडीचा वापर करा: गडावर कुठेही कचरा टाकू नका. परिसर स्वच्छ ठेवण्यात प्रशासनाला आणि तिथल्या संस्थांना मदत करा.
इतरांना जागृत करा: आपल्यासोबत येणाऱ्या मित्रांना आणि कुटुंबालाही गडाचे पावित्र्य राखण्याचे महत्त्व पटवून द्या.
छत्रपती शिवाजी महाराजांचे विचार आणि त्यांनी उभे केलेले स्वराज्य आजही आपल्याला शिस्त, आदर आणि व्यवस्थापन शिकवते. गडांची स्वच्छता राखणे हीच महाराजांना दिलेली सर्वात मोठी आणि खरी त्रिवार मानाची वंदना ठरेल.
चला, एक सुजाण नागरिक आणि सच्चे शिवभक्त म्हणून आपण सर्वांनी प्रतिज्ञा करूया—”आपले गडकिल्ले, आपणच स्वच्छ ठेवणार!”
जय शिवराय! शिवशंभू चरित्र इतिहास अभ्यासक दुर्गसेवक पत्रकार कैलासराजे निर्मला कमलाकर घरत
