अंदरसुल/ श्री सुनिल गायकवाड
सुरेगाव रस्ता ता येवला येथे प्रदोष निमित्त ह भ प आकाश महाराज चव्हाण भगुरकर यांचा किर्तनाचा कार्यक्रम उत्साहात पार पडला.
ह भ प आकाश महाराज यांनी बोलतांना सांगितले की
हा अभंग जगद्गुरु संत तुकाराम महाराज यांनी आपल्या मनाला उद्देशून रचलेला एक अत्यंत भावपूर्ण उपदेश आहे. या अभंगात त्यांनी मनाला भक्तीच्या मार्गाला लावण्याची कळकळीची विनंती केली आहे.
१. करीं हेंचि काम । मना जपें राम राम ॥.
- तुकाराम महाराज आपल्या मनाला बजावून सांगतात की, हे मना, तू इतर सर्व व्यर्थ कामे सोडून फक्त एकच काम कर—ते म्हणजे सतत ‘राम राम’ या नामाचा जप करणे. संसाराच्या रहाटगाडग्यात गुंतण्यापेक्षा देवाचे नाव घेणे हेच तुझे खरे कर्तव्य आहे.
२. लागो हाचि छंद । मना गोविंद गोविंद ॥
** तुला जर एखाद्या गोष्टीचा नाद किंवा छंद लावून घ्यायचा असेल, तर तो फक्त ‘गोविंद गोविंद’ म्हणण्याचा असू दे. मनाला एकदा का भगवंताच्या नामाची गोडी लागली, की इतर ऐहिक सुखांची ओढ आपोआप कमी होते.
३. तुका म्हणे मना । मज भीक द्यावी दीना ॥
शेवटच्या चरणात तुकोबा अत्यंत विनयाने आणि लीनतेने मनाला ‘दीन’ (गरीब) होऊन प्रार्थना करत आहेत. ते म्हणतात, “हे माझ्या मना, मी तुझ्याकडे एकच भिक्षा मागतोय, ती म्हणजे तू देवाच्या चरणी स्थिर व्हावे.” इथे तुकाराम महाराज स्वतःच्या मनालाच आपले गुरु किंवा रक्षणकर्ता मानून त्याला भक्तीची भीक मागत आहे हा अभंग म्हणजे तुकाराम महाराजांचा स्वतःच्या मनाशी झालेला संवाद आहे. माणसाचा सर्वात मोठा शत्रू किंवा मित्र त्याचे मनच असते, म्हणून त्यांनी मनालाच उपदेश केला आहे.
या अभंगात ‘नामस्मरणाचे’ महत्त्व अधोरेखित केले आहे. क्लिष्ट योगाभ्यास किंवा कर्मकांडापेक्षा केवळ देवाचे नाव घेतल्यानेही सायुज्य मुक्ती मिळते, हा वारकरी संप्रदायाचा मूळ विचार यात दिसतो.
“मज भीक द्यावी दीना” या ओळीतून तुकोबांची पराकोटीची नम्रता दिसून येते. अहंकाराचा त्याग केल्याशिवाय भक्ती शक्य नाही, हा संदेश इथे मिळतो.
हा अभंग आपल्याला शिकवतो की, जीवनातील धावपळीत मनाला शांत ठेवण्यासाठी आणि ईश्वराशी जोडले जाण्यासाठी ‘नामस्मरण हा सर्वात सोपा आणि प्रभावी मार्ग आहे. असे महाराजांनी सांगीतले
या कार्यक्रमाला मा आ नरेंद्र भाऊ दराडे, मा जि सदस्य महेंद्र शेट काले यांनी भेट दिली शेवट आरती होऊन महाप्रसादाचा कार्यक्रम पार पडला उपस्थितांचे आभार आयोजक श्री शिवनारायण कारभारी पा गायके व सिताराम शिवनारायण पा गायके यांनी मानले
